Dier · Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk
Bruine rat
Rattus norvegicus – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.
De bruine rat is een van de succesvolste zoogdieren op aarde en leeft op elk werelddeel behalve Antarctica, bijna altijd in de buurt van mensen. Hij zwemt goed, knaagt door hout en glipt door elke opening waar zijn kop door past.


Fotocredit: Chuck Homler d/b/a Focus On Wildlife (CC BY-SA 4.0) · Zeynel Cebeci (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
De bruine rat: waar leeft het?
Thuis: Riolen, kelders, boerderijen en oevers over de hele wereld.
In het wild leeft het in deze landen: het Verenigd Koninkrijk, Duitsland, Frankrijk, Nederland, de Verenigde Staten, China, Rusland, Australië.
Beschermingsstatus volgens de IUCN: niet bedreigd.
In het kort
Volgroeid: 15-28 cm lang, plus een staart van 10-24 cm. Het weegt ongeveer 0,3 kilo. Op het menu: planten én vlees.
Het verhaal erachter
De bruine rat komt oorspronkelijk uit de graslanden van Noord-China en reisde de wereld rond in de ruimen van schepen. Waar hij aankwam groef hij holen met meerdere uitgangen, leerde hij welk voedsel veilig was en welk niet, en plantte hij zich snel voort: een vrouwtje kan tot vijf nesten per jaar krijgen, met ongeveer zeven jongen elk. Ratten wantrouwen alles wat nieuw is, proeven van onbekend voer eerst een klein beetje en wachten af, en mede daardoor werkt gif bij hen vaak niet lang. In het wild haalt het merendeel het eerste jaar niet. De tamme ratten in laboratoria en huiskamers zijn dezelfde soort.
Op de wereldbol vinden
De bruine rat is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.
De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.
Vragen die kinderen stellen
Waar komt de bruine rat vandaan?
Uit de graslanden van Noord-China en de streken daaromheen. Vanaf de achttiende eeuw namen schepen de soort mee langs de handelsroutes, en nu leeft hij op elk werelddeel behalve Antarctica.
Zijn tamme ratten dezelfde soort?
Ja. Tamme ratten en laboratoriumratten zijn bruine ratten die mensen zo'n tweehonderd jaar hebben gefokt, waarbij telkens de rustigste dieren werden gekozen. Het is dezelfde soort als de rat in het riool, alleen veel tammer.
Kunnen ratten zwemmen?
Heel goed, aan de oppervlakte en eronder. Bruine ratten leven vaak langs kanalen en oevers en gebruiken het water als een weg, en mede daardoor redden ze zich zo goed in het riool.
Waar deze cijfers vandaan komen
Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.
Laatst gecheckt: