Dier · Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland
Grote bonte specht
Dendrocopos major – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.
De grote bonte specht is een zwart-witte vogel zo groot als een merel die op bomen hamert om een boodschap te versturen. Dat roffelen is geen zoektocht naar eten maar een snel, luid lied: dit stuk bos is al bezet.


Fotocredit: Flevobirdwatching (CC BY-SA 4.0) · Yerpo (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Grote bonte specht: waar leeft het?
Thuis: Bossen, parken en tuinen van Ierland tot in Japan.
In het wild leeft het in deze landen: het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Duitsland, Polen, Zweden, Rusland, China, Japan.
Beschermingsstatus volgens de IUCN: niet bedreigd.
In het kort
Volgroeid: lengte 20–24 cm. Het weegt ongeveer 0 085 kilo. Op het menu: planten én vlees.
Het verhaal erachter
In het vroege voorjaar zoekt de specht een holle tak of een dode stam die goed klinkt en roffelt daar ongeveer tien tot zestien slagen in ruim minder dan een seconde. Mannetjes en vrouwtjes roffelen allebei, en een luide, goede tak is voor hen net zoveel waard als een mooie zangstem voor een merel. Hoofdpijn krijgt hij niet, want zijn snavel vangt de klap op: de bovensnavel is iets langer en zachter dan de ondersnavel, en een spier spant het scharnier met de schedel als een veer. Voor eten werkt hij juist stil: hij beitelt in de bast en schuift een kleverige tong tot vier centimeter voorbij de snavelpunt om larven uit hun gangen te vissen. In de winter klemt hij een dennenappel in een spleet in de schors, een werkplaats die spechtensmidse heet, en hamert er de zaden uit; eronder ligt de grond vol lege kegels. Elk voorjaar hakt hij een nieuw nestgat in zacht hout, en de oude gaten worden woningen voor mezen, spreeuwen, vleermuizen en slaapmuizen.
Op de wereldbol vinden
Grote bonte specht is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.
De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.
Vragen die kinderen stellen
Hoe zie je het verschil tussen man en vrouw?
Kijk naar het achterhoofd: het mannetje heeft daar een rood vlekje, het vrouwtje niet. Verwarrend genoeg dragen jonge vogels van beide seksen juist een hele rode pet.
Waar kun je een grote bonte specht tegenkomen?
Hoe snel roffelt hij, en waarom doet zijn kop geen pijn?
Ongeveer tien tot zestien slagen in minder dan een seconde, steeds opnieuw. De bovensnavel is langer en zachter dan de ondersnavel en vangt het grootste deel van de klap op, en een spier spant het schedelgewricht als een veer.
Waar deze cijfers vandaan komen
Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.
Laatst gecheckt: