Dier · Duitsland, Frankrijk, Spanje
Vuursalamander
Salamandra salamandra – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.
De vuursalamander is een zwarte amfibie met felgele vlekken die elke hongerige vogel waarschuwen om dit dier met rust te laten. Hij jaagt op slakken en wormen in regennachten en zet zijn jongen als larven met kieuwen af in een koele bosbeek.



Fotocredit: Vasyl Krasnoshtan (CC BY 4.0) · Jedesto (CC BY-SA 4.0) · Syrio (CC BY-SA 4.0) · Wikimedia Commons
Vuursalamander: waar leeft het?
Thuis: Vochtige loofbossen met koele beekjes in heel Europa.
In het wild leeft het in deze landen: Duitsland, Frankrijk, Spanje, Portugal, Italië, Polen, Griekenland, Roemenië.
Beschermingsstatus volgens de IUCN: kwetsbaar.
In het kort
Volgroeid: lengte 14–20 cm. Het weegt ongeveer 0 035 kilo. Op het menu: insecten.
Het verhaal erachter
Een vuursalamander brengt bijna zijn hele leven verstopt door onder dood hout, stenen en bladeren, en komt tevoorschijn als de bosbodem doorweekt is van regen. In het Duits heet hij het regenmannetje, want op een warme, natte avond kun je hem het best over een bospad zien lopen. Het gele patroon is geen versiering maar een sein: in de huid zitten kliertjes met de bittere, brandende stof samandarine, en bijna geen dier probeert het een tweede keer. Geen twee salamanders dragen hetzelfde patroon, en onderzoekers fotograferen hun rug om dieren uit elkaar te houden, zoals wij vingerafdrukken gebruiken. Het vrouwtje legt geen eieren: ze draagt ze ongeveer tien maanden bij zich en zet dan dertig tot vijftig vingerlange larven af in koel, schoon stromend water, waar ze ademen door pluimvormige kieuwen. De naam komt van brandhout: salamanders verstopten zich graag in vochtige blokken, kropen bij de haard weer naar buiten, en mensen dachten dat ze uit de vlammen geboren werden.
Op de wereldbol vinden
Vuursalamander is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.
De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.
Vragen die kinderen stellen
Waarom is een vuursalamander zwart met geel?
Die kleuren zijn een waarschuwingsbord. Een vogel die één keer in die bittere huid heeft gehapt, onthoudt het patroon en laat de volgende salamander met rust.
Leeft de vuursalamander in het water?
Alleen in het begin. De larven groeien op in koele bosbeekjes, maar volwassen dieren leven op het land in vochtige loofbossen en zouden in diep water verdrinken.
Waarom heet hij vuursalamander?
Door het brandhout. Salamanders verstopten zich in vochtige blokken en kropen bij de haard naar buiten, dus dachten mensen dat het vuur ze had gemaakt.
Waar deze cijfers vandaan komen
Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.
Laatst gecheckt: