Dier · Duitsland, Nederland, Verenigd Koninkrijk
Wilde eend
Anas platyrhynchos – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.
De wilde eend is de eend die bijna iedereen kent, en bijna elk ras tamme eend ter wereld stamt van precies deze soort af. Alleen een paar muskuseendrassen niet.



Fotocredit: Nrik kiran (CC BY-SA 4.0) · Rolf Dietrich Brecher (CC BY 2.0) · Tetiana.iefimenko (CC BY 4.0) · Wikimedia Commons
Wilde eend: waar leeft het?
Thuis: Vijvers, rivieren, meren en stadsparken op het noordelijk halfrond.
In het wild leeft het in deze landen: Duitsland, Nederland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Polen, de Verenigde Staten, Canada, China.
Beschermingsstatus volgens de IUCN: niet bedreigd.
In het kort
Volgroeid: 50–65 cm lang, spanwijdte 81–98 cm. Het weegt ongeveer 1,1 kilo. Op het menu: planten én vlees.
Het verhaal erachter
Het grootste deel van het jaar is de woerd onmiskenbaar: flesgroene kop, witte ring, grijs lijf. Dan, rond juni, verdwijnt hij — niet de vogel, het uiterlijk. Het groen gaat weg, de hele woerd wordt dof bruin, en een tijdlang is hij nauwelijks van een vrouwtje te onderscheiden. Dat heet eclipskleed, en bij sommige eendensoorten duurt het één tot drie maanden. Tegelijk gebeurt er iets wat geen zangvogel zou overleven: de eend werpt alle slagpennen in één keer af in plaats van een paar tegelijk, en kan een tijdlang helemaal niet vliegen. De opvallendste vogel van de vijver wordt dus juist de onopvallendste wanneer hij het minst weg kan. Tegen de herfst zijn de nieuwe veren gegroeid, is de groene kop terug en lijkt de woerd weer op het plaatje uit het boek.
Op de wereldbol vinden
Wilde eend is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.
De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.
Vragen die kinderen stellen
Waarom verliest de woerd in de zomer zijn groene kop?
Omdat hij in het zogenoemde eclipskleed ruit: een dof, vrouwtjesachtig kleed dat één tot drie maanden kan duren. Tegen de herfst is het groen terug.
Kan een ruiende eend vliegen?
Nee. Anders dan de meeste vogels werpt een eend alle slagpennen tegelijk af in plaats van een paar tegelijk, dus een tijdlang kan hij helemaal niet vliegen en blijft hij dicht bij dekking.
Zijn de eenden in het park wilde eenden?
Meestal wel, of hun nakomelingen. Bijna elke tamme eend komt van de wilde eend, en parkeenden zijn vaak een mengeling van beide — daarom zijn sommige bont wit en bruin.
Waar deze cijfers vandaan komen
Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.
Laatst gecheckt: