Wobbly Blue MarbleDe aarde, uitgelegd voor nieuwsgierige kinderen.

Dier · Duitsland, Frankrijk, Verenigd Koninkrijk

Huismuis

Mus musculus – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.

De huismuis kwam uit Azië en volgde de mens naar bijna elke uithoek van de wereld, en leeft overal waar voedsel is en een kier om zich in te verstoppen.

Huismuis: waar leeft het?

Thuis: Huizen, schuren en akkers bijna overal op aarde.

In het wild leeft het in deze landen: Duitsland, Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, India, China, Australië, Zuid-Afrika.

Beschermingsstatus volgens de IUCN: niet bedreigd.

In het kort

Volgroeid: 7,5–10 cm lang. Het weegt ongeveer 0,02 kilo. Op het menu: planten én vlees.

Het verhaal erachter

Een muis rent in het donker langs een muur, en dat doet hij niet op zicht. Zijn snorharen nemen oppervlakken en zelfs luchtbewegingen waar, en ze zijn de reden dat hij onderweg steeds de plint aanraakt — dat plakken aan randen noemen biologen thigmotaxis. De snorharen zijn zo belangrijk dat ze bij een blind geboren muis langer worden dan gewoonlijk, alsof het lichaam het ontbrekende zintuig compenseert. Stel je de wereld van een muis voor als een kaart van aanrakingen: de breedte van een kier, de ruwheid van een vloer, de tocht uit een open deur. Precies daarom vindt een muis dat ene gat in de kamer dat jij vergeten was. Hij hoeft het niet te zien. Hij hoeft alleen te voelen dat zijn snorharen erin passen.

Op de wereldbol vinden

Huismuis is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.

De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.

Vragen die kinderen stellen

Waar dienen de snorharen van een muis voor?

Om oppervlakken en zelfs luchtbewegingen te voelen — zo vindt een muis in het donker haar weg. Blind geboren muizen krijgen langere snorharen dan gewoonlijk, alsof het ontbrekende zintuig wordt goedgemaakt.

Waarom rennen muizen langs muren?

Omdat het aanraken van een rand hun vertelt waar ze zijn en ze uit de open ruimte houdt, waar alles ze kan zien. Die gewoonte heeft een naam: thigmotaxis.

Is een muis hetzelfde als een rat?

Nee. Een huismuis weegt tussen de elf en dertig gram; een bruine rat kan het tienvoudige wegen. Het zijn verwanten, maar niet hetzelfde dier.

Waar deze cijfers vandaan komen

Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.

Laatst gecheckt: