Dier · Zuid-Soedan, Oeganda, Democratische Republiek Congo
Schoenbekooievaar
Balaeniceps rex – zo heet dit dier in de taal die wetenschappers over de hele wereld delen.
De schoenbekooievaar is een enorme grijze moerasvogel met een snavel in de vorm van een klomp, breed genoeg om een longvis in zijn geheel door te slikken. Hij is zo groot als een kind en staat minutenlang stokstijf stil.



Fotocredit: Olaf Oliviero Riemer (CC BY-SA 3.0) · Olaf Oliviero Riemer (CC BY-SA 3.0) · Olaf Oliviero Riemer (CC BY-SA 3.0) · Wikimedia Commons
De schoenbekooievaar: waar leeft het?
Thuis: Papyrusmoerassen en rietvelden in tropisch Oost-Afrika.
In het wild leeft het in deze landen: Zuid-Soedan, Oeganda, de Democratische Republiek Congo, Zambia, Tanzania.
Beschermingsstatus volgens de IUCN: kwetsbaar.
In het kort
Volgroeid: 110–140 cm hoog, spanwijdte 230–260 cm. Het weegt ongeveer 5,2 kilo. Op het menu: vlees.
Het verhaal erachter
Een schoenbekooievaar jaagt door te wachten. Hij staat met gebogen kop tussen het riet, soms een kwartier lang, tot een longvis bovenkomt om lucht te happen. Dan kiepert de hele vogel in één keer naar voren, snavel en lijf tegelijk, en schept vis, water en planten in één lading op: het water loopt weg, de vis blijft achter de scherpe haak aan de punt hangen. De snavel is ongeveer 20 centimeter lang en aan de randen zo scherp als een mes, dus een gevangen vis ontsnapt zelden. Zingen kan hij niet; hij klappert met zijn snavel, een snel hol geklop over het moeras. Er zijn er nog maar zo'n 5000 tot 8000, want de papyrusmoerassen worden drooggelegd en verbrand.
Op de wereldbol vinden
De schoenbekooievaar is er als een piepklein figuurtje dat ademt en om zich heen kijkt. Van ver weg is de planeet alleen een blauwe bol; de details komen als je inzoomt, en deze hier verschijnt zodra je dichtbij genoeg bent. Op de wereldbol openen.
De plek ligt precies op zijn echte coördinaten, niet ergens in de buurt – dezelfde getallen die hierboven bij de feiten staan. Zet je de laag voor dit soort plekken uit, dan verdwijnt hij weer; de knoppen daarvoor staan rechts langs de rand.
Vragen die kinderen stellen
Waarom heet hij schoenbekooievaar?
Omdat zijn snavel echt op een grote houten klomp lijkt: breed, vooraan rond en met een haak aan de punt. Het is een van de breedste snavels die er bestaan.
Hoe groot is een schoenbekooievaar?
Hij is 110 tot 140 centimeter hoog, ongeveer zo groot als een kind van negen, en zijn vleugels meten tot 260 centimeter van punt tot punt. Hij weegt ongeveer vijf kilo.
Wordt de schoenbekooievaar bedreigd?
Ja, hij geldt als kwetsbaar: er zijn er nog maar zo'n 5000 tot 8000. De papyrusmoerassen die hij nodig heeft worden drooggelegd voor akkers en jongen worden soms voor de dierenhandel weggehaald.
Waar deze cijfers vandaan komen
Alle getallen op deze pagina zijn vóór publicatie nagekeken in openbare naslagwerken. Waar bronnen het echt niet eens zijn, zegt de tekst dat erbij.
Laatst gecheckt: