Wobbly Blue MarblePlaneta wyjaśniona ciekawskim dzieciom.

Jezioro · Bhutan

Jezioro Thorthormi

Jezioro Thorthormi to młode jezioro u końca lodowca wysoko w Himalajach w Bhutanie, około 4415 metrów nad poziomem morza. To największe jezioro lodowcowe Bhutanu i wciąż rośnie.

Gdzie leży Jezioro Thorthormi?

Kraje na brzegach: Bhutan.

Największe jezioro: Bhutan.

Środek jeziora: 28.10° N, 90.26° E

Historia

Około 60 lat temu nie było tu jeszcze jeziora. U końca lodowca Thorthormi w rejonie Lunana woda z topniejącego lodu zbierała się w małych stawkach na lodzie i obok niego. Lodowiec topniał i cofał się o około 30–35 metrów rocznie, a stawki połączyły się w jedno jezioro. W 2000 roku zajmowało ono około 1 km², a do 2018 roku około 3 km². Od jeziora Raphstreng, które leży około 80 metrów niżej, oddziela je tylko wał z luźnych skał i żwiru, zwany moreną. Gdyby ten wał pękł, w dół doliny mogłaby runąć groźna powódź. Dlatego w latach 2009–2011 około 360 robotników z Lunany pracowało ręcznie, prostymi narzędziami, na wysokości ponad 4400 metrów, żeby wypuścić wodę. Poziom wody obniżył się o 3,68 metra. Później pomagali żołnierze, aż obniżył się o 5 metrów. Jezioro Thorthormi to największe jezioro lodowcowe Bhutanu i szybko rośnie, bo lodowiec nad nim topnieje.

Znajdź na globusie

Na globusie jest też Jezioro Thorthormi – jako mała niebieska kropka z nazwą, na samej wodzie. Z daleka planeta to tylko niebieska kula; szczegóły pojawiają się, gdy przybliżasz, a to miejsce zobaczysz, kiedy będziesz wystarczająco blisko. Otwórz na globusie.

Stoi dokładnie w swoich prawdziwych współrzędnych, a nie gdzieś obok – tych samych, które podajemy w faktach powyżej. Wyłącz warstwę dla tego rodzaju miejsc, a znowu zniknie; przyciski do tego są wzdłuż prawej krawędzi.

Pytania, które zadają dzieci

Jak duże jest Jezioro Thorthormi?

W 2018 roku zajmowało około 3,05 km²; inny pomiar podaje około 3,4 km². Jezioro wciąż rośnie, bo lodowiec za nim topnieje.

Dlaczego ludzie martwią się o jezioro?

Tylko wał z luźnych skał powstrzymuje wodę przed spłynięciem do niżej położonego jeziora obok. Gdyby wał pękł, w dół doliny mogłaby runąć wielka powódź.

Jak ludzie sprawili, że jezioro jest bezpieczniejsze?

W latach 2009–2011 setki robotników gołymi rękami i prostymi narzędziami wypuszczały część wody, a później dołączyli żołnierze. Razem obniżyli poziom jeziora o około 5 metrów.

Skąd pochodzą te liczby

Każdą liczbę na tej stronie przed publikacją sprawdziliśmy w publicznych źródłach. Tam, gdzie źródła naprawdę się różnią, piszemy o tym w tekście.

Ostatnio sprawdzone: